სტივენ ჰოკინგი: შავი ხვრელები შესაძლოა სხვა სამყაროში გასასვლელია

stephen-hawking
სტივენ ჰოკინგის თქმით, მან შესაძლოა ახსნა მოუძებნა პრობლემას, რომელიც ასტროფიზიკოსებს 40 წლის განმავლობაში მოსვენებას არ აძლევდა: ინფორმაციის დაკარგვის პარადოქსი.

ათწლეულების განმავლობაში მეცნიერები ბჭობდნენ, რა ემართება ინფორმაციას ვარსკვლავის სიკვდილის შემდეგ, როცა შავი ხვრელი წარმოიქმნება. ცნობილია, რომ ვერაფერი, თვით სინათლეც კი, თავს ვერ აღწევს შავ ხვრელს, რისი მიზეზიც მისი განსაკუთრებით ძლიერი გრავიტაციაა. თუმცა კვანტური მექანიკის მიხედვით ინფორმაციის განადგურება შეუძლებელია. ზოგადი ფართობითობა კი ამბობს, რომ უნდა განადგურდეს. აქედან წარმოიშვა ინფორმაციის დაკარგვის პარადოქსი.

განაგრძე კითხვა

3 რამ, რასაც სტივენ ჰოკინგის აზრით კაცობრიობის განადგურება შეუძლია


სტივენ ჰოკინგი უმეტესობისთვის ცნობილია, როგორც შავ ხვრელებსა და გრავიტაციულ სინგულარობებზე ნაშრომების ავტორი, თუმცა საყოველთაოდ აღიარებულმა ფიზიკოსმა სახელი გაითქვა თავისი გულახდილი განცხადებებითაც იმ საფრთხეების შესახებ, რამაც შეიძლება ადამიანთა ცივილიზაციას ბოლო მოუღოს.

განაგრძე კითხვა

სტივენ ჰოკინგი: თამაშობს თუ არა ღმერთი კამათლებით?


ეს ლექცია ეხება შემდეგ საკითხს – შეგვიძლია მომავლის წინასწარმეტყველება თუ ის თვითნებური და შემთხვევითია? უძველეს დროში სამყარო საკმაოდ თვითნებური ჩანდა. ისეთი კატასტროფები, როგორიცაა წყალდიდობები და დაავადებები, ყველანაირი გაფრთხილების თუ დაკვირვებადი მიზეზის გარეშე ხდებოდა. პრიმიტიულმა ხალხმა ეს ბუნებრივი მოვლენები დაუკავშირა უცნაური და ახირებული ღმერთებისა და ქალღმერთების პანთეონს. არ არსებობდა რაიმე გზა მათი მოქმედების წინასწარ ამოსაცნობად, ამიტომ ერთადერთი იმედი იყო მათთვის საჩუქრების მიძღვნა ან რაიმე ქმედებით გულის მოლბობა. ბევრი ადამიანი დღესაც ანალოგიურად იქცევა და ასე ცდილობს წარმატების მოპოვებას. მაგალითად, მზად არიან რაღაც გააკეთონ იმისთვის, რომ გამოცდაში უმაღლესი ქულა მიიღონ ან მართვის მოწმობა ჩააბარონ.

განაგრძე კითხვა

სტივენ ჰოკინგი უცხოპლანეტელების შესახებ


გამარჯობა. ჩემი სახელია სტივენ ჰოკინგი. ფიზიკოსი, კოსმოლოგი და რაღაც კუთხით მეოცნებეც ვარ. მიუხედავად იმისა, რომ ვერ ვმოძრაობ და ლაპარაკში კომპიუტერი მეხმარება, გონებით თავისუფალი ვარ. თავისუფალი, რათა გამოვიკვლიო სამყარო და დავსვა მნიშვნელოვანი კითხვები, როგორიცაა: არსებობენ თუ არა უცხოპლანეტელები? თუ არსებობენ, სად შეიძლება მათი პოვნა? როგორ გამოიყურებიან? რისგან შედგებიან? არიან თუ არა ინტელექტუალურები? და თუკი მათ ვიპოვით, როგორი გავლენა ექნება ამას კაცობრიობაზე?

განაგრძე კითხვა

სტივენ ჰოკინგი: შექმნა თუ არა სამყარო ღმერთმა?


გამარჯობა. ჩემი სახელია სტივენ ჰოკინგი. ფიზიკოსი, კოსმოლოგი და რაღაც კუთხით მეოცნებეც ვარ. მიუხედავად იმისა, რომ ვერ ვმოძრაობ და ლაპარაკში კომპიუტერი მეხმარება, გონებით თავისუფალი ვარ. თავისუფალი, რათა გამოვიკვლიო სამყაროს ყველაზე ღრმა საკითხები, რომელთაგან ყველაზე მნიშვნელოვანია კითხვა: არსებობს თუ არა ღმერთი, რომელმაც შექმნა სამყარო და დღემდე აკონტროლებს მას, დაწყებული ვარსკვლავებიდან და პლანეტებიდან დამთავრებული ჩვენით?

განაგრძე კითხვა

სტივენ ჰოკინგი სამყაროს წარმოშობის შესახებ


სტატია წარმოადგენს ლექციის თარგმანს, რომელიც პროფესორმა სტივენ ჰოკინგმა წაიკითხა კალიფორნიის უნივერსიტეტში 2007 წლის 13 მარტს.

ცენტრალურ აფრიკაში მცხოვრები ბოშონგოს ტომის წევრების აზრით, დასაწყისში იყო მხოლოდ წყვდიადი, წყალი და დიდი ღმერთი ბუმბა. ერთ დღეს ბუმბამ მუცელში ტკივილი იგრძნო და მზე ამოანთხია. მზემ წყლის ნაწილი დააშრო და ხმელეთი გამოაჩინა. ბუმბამ, რომელსაც ჯერ კიდევ სტანჯავდა ტკივილი, ამის შემდეგ მთვარე, ვარსკვლავები და ცხოველები ამოუშვა. ლეოპარდი, ნიანგი, კუ და საბოლოოდ ადამიანიც.

განაგრძე კითხვა

სტივენ ჰოკინგი 70 წლის გახდა


დღეს, 8 იანვარს, ყველაზე ცნობილ თანამედროვე ფიზიკოსს სტივენ უილიამ ჰოკინგს 70 წელი შეუსრულდა. გარდა პროფესიული მოღვაწეობისა, ჰოკინგი იმითაცაა ცნობილი, რომ მან შოკში ჩააგდო ექიმები და მოლოდინი სასიამოვნოდ გაუცრუა: 21 წლის ასაკში მას მოტორული ნეირონების დეგენერაციის ერთ-ერთი ფორმა, ამიოტროფული გვერდითი სკლეროზი (ALS) დაუდგინეს და რამდენიმე წლის სიცოცხლე მისცეს. მაგრამ მას შემდეგ თითქმის 50 წელი გავიდა და სტივენმა არამარტო ცხოვრება განაგრძო, არამედ თავისი ეპოქის ყველაზე წარმატებულ ფიზიკოსად იქცა, დაამტკიცა რა შავი ხვრელების არსებობა და სერიოზული აღმოჩენები გააკეთა ადრეული სამყაროს შესწავლის სფეროში.
განაგრძე კითხვა

სტივენ ჰოკინგი სამყაროს შესახებ


კითხვები, რომლებსაც ცნობილმა მეცნიერმა, სტივენ ჰოკინგმა გასცა პასუხები 2008 წელს TED-ის კონფერენციაზე:

* საიდან მოვდივართ ჩვენ?
* როგორ გაჩნდა სამყარო?
* მარტო ვართ სამყაროში?
* არის სიცოცხლე სადმე, დედამიწის გარდა?
* როგორია ადამიანების მომავალი?

განაგრძე კითხვა

სტივენ ჰოკინგი – როგორ ავაგოთ დროის მანქანა?

გამარჯობა. ჩემი სახელია სტივენ ჰოკინგი. ფიზიკოსი, კოსმოლოგი და რაღაც კუთხით მეოცნებეც ვარ. მიუხედავად იმისა, რომ ვერ ვმოძრაობ და ლაპარაკში კომპიუტერი მეხმარება, გონებით თავისუფალი ვარ. შემიძლია თავისუფლად გამოვიკვლიო სამყარო და დავსვა კითხვები, როგორიცაა: შესაძლებელია დროში მოგზაურობა? შეგვიძლია გავიყვანოთ გვირაბი წარსულის ან მომავლის რომელიმე მონაკვეთისკენ? შეგვიძლია ბუნების კანონები გამოვიყენოთ ისე, რომ დროზე მოვიპოვოთ ძალაუფლება?
განაგრძე კითხვა

შესაძლებელია დროში მოგზაურობა?

დროში მოგზაურობა დიდი ხნის განმავლობაში იყო ადამიანების ოცნება. ეს ხშირად სხვადასხვა თქმულებებსა და ზღაპრებში ასახულა, მათ შორის ქართულშიც. თანამედროვეობაში კი სამეცნიერო ფანტასტიკის ჟანრის უამრავ წიგნსა თუ ფილმში წავაწყდებით – “უკან მომავალში”, “დროის მანქანა”, “ტერმინატორი”, “Star Trek” და ა.შ. თუმცა ალბათ იშვიათად თუ იკამათებს ვინმე იმაზე, რომ რეალობასთან ყველაზე მიახლოებულ პასუხს ამ საკითხის შესახებ მეცნიერები გაგვცემენ. საინტერესოა, როგორია დროში მოგზაურობასთან მიმართებაში დღევანდელი ფიზიკის კანონები და რას გვთავაზობენ მეცნიერები.
განაგრძე კითხვა